Waarom een gratis vpn niet zo'n goed idee is

Joël van Vugt
Privacy is het helemaal de laatste tijd. En waar vraag naar is, daar ontstaat natuurlijk ook aanbod. Wil je graag zorgeloos rond kunnen struinen op het internet, zonder dat jan-en-alleman je kan volgen via jouw IP-adres? Dan is een VPN, Virtual Private Network, de ideale oplossing. Daarbij vermom je jouw IP-adres met dat van een ander. Vervolgens kun je redelijk anoniem je gang gaan.

Is gratis VPN ook echt gratis?

Het lijkt logisch dat je hiervoor moet betalen. Het opzetten en beheren van een VPN-netwerk, zeker met voldoende snelheid, is namelijk een kostbare grap. Toch zijn er via het internet ook legio aanbieders te vinden die een gratis VPN aanbieden. Hoe zit dat? En is gratis ook echt gratis?

Privacy risico

Het antwoord op die laatste vraag is uiteraard nee. Gratis VPN-diensten zijn zeker niet zonder risico. Dit wordt vooral duidelijk als je de kleine lettertjes van de voorwaarden erbij trekt. Als je geluk hebt probeert de aanbieder vooral winst te maken met jouw persoonlijke gegevens. Uit onderzoek blijkt dat maar liefst tweederde van alle gratis VPN-aanbieders trackers gebruikt in hun software om jou online te volgen. Om even terug te gaan naar het oorspronkelijke doel van VPN, anoniem internetten, is dat bijna een ironische paradox te noemen. De VPN-aanbieder die jouw privacy met een korreltje zout neemt.

Spam

Vervolgens moet je maar afwachten wat de VPN-host met jouw data gaat doen. In veel gevallen staat in de voorwaarden dat ze daar compleet vrij in zijn. De hoogste bieder mag doen met jouw privacygevoelige informatie wat ze maar willen. In veel gevallen bestaat dit uit het versturen van heel veel spam.

Malware

Minder onschuldig zijn de aanbieders, ongeveer een derde, die doelbewust malware in hun VPN-dienst hebben zitten. Ook die kan worden gebruikt voor spam en ongewenste informatie, maar ook voor iets anders. Er zijn namelijk gevallen bekend waarbij jouw echte IP-adres wordt gebruikt door de betalende klanten van de VPN-aanbieder. Dat houdt praktisch in dat je behoorlijke kans loopt dat jouw IP-adres wordt gebruikt door een Russische cybercrimineel om accounts te hacken of drugs te kopen op het Dark Web. Met alle gevolgen van dien.

LEES OOK: Waarom je nu moet kiezen voor VPN

Slechte kwaliteit

Tot slot zijn gratis VPN-diensten qua kwaliteit niet te vergelijken met de betaalde varianten. Zo heb je ten eerste zelden een klachtenservice om op terug te vallen. Maar belangrijker nog is dat de snelheid vaak bedroevend laag is. Zeker niet genoeg om video’s te bekijken of grotere bestanden te downloaden. Bovendien zijn er ook voldoende VPN-aanbieders die je tegen een klein bedrag kunt gebruiken en die veel minder troep in hun ‘kleine lettertjes’ hebben staan.

Lees de kleine lettertjes

Hoe dan ook is het bij een VPN-aanbieder altijd verstandig om de voorwaarden goed door te lezen. Het is en blijft een grijs gebied op het internet, dat zowel ten goede als ten kwade kan worden gebruikt. Anonimiteit geeft sommige mensen een fijn en veilig gevoel, maar het kan net zo goed worden gebruikt als camouflage voor allerlei duistere zaken. Weet dus goed waar je aan begint en doe het zeker niet gratis.